OLAF RISEE & TINE MONIEK!
Ditmaal reis ik voor "Eten met Poëten" naar de kop van Noord Holland. Het dichterskoppel dat gewoonlijk in België resideert, is zo gastvrij geweest mij uit te nodigen in het geleende vakantiehuisje te Wieringen.
Op één december 2002 zien Tine en Olaf elkaar optreden en de vonk slaat over. Na anderhalve week mailen, stapt Olaf midden in de nacht in de auto en rijdt in een razende vaart naar België waar hij meteen drie dagen bij Tine blijft logeren. Nu wonen Tine en Olaf samen met hun grasparkieten Frank Starik en Vrouwkje Tuinman in een Vlaams dorpje vlakbij de Franse grens en doet Olaf hard zijn best om in België in te burgeren.
Ik vraag mij af of er werkelijk een cultuurverschil bestaat tussen Nederland en België, we spreken immers dezelfde taal.
'België is écht een heel ander land,' zegt Olaf. 'De mentaliteit is anders, de humor is anders en de logica is anders. Ik zeg altijd dat de Belgen géén logica hebben.'
Ik vraag Tine hoe zij dan over Nederlanders denkt.
'Heel typisch aan Nederlanders is dat ze altijd zo gezellig willen doen.'
Tine Moniek (Kortrijk, 1979) is dichter, juf in het kunstonderwijs, medewerkster van de Poëziekrant en actrice. Zij studeerde woordkunst aan het conservatorium, is initiatiefneemster van het internetmagazine "Parlando" en bestormt zowel de Vlaamse als de Nederlandse poëziepodia. Zij wilde vroeger altijd Annie M.G. Schmidt worden, is deelneemster aan "Poëzie voor boven de bank" en wanneer ze gewoon Tine is, is ze nog steeds behoorlijk verlegen.
Olaf Risee (Harderwijk, 1974) is dichter, medewerker bij een belcentrum en schreef voor het tijdschrift "Recensent". Hij publiceerde in diverse literaire tijdschriften, stond in de finale van de poëzieslam in Nijmegen en ook in die van Gent. Hij was kandidaat voor de functie van dichter des vaderlands, is een fervent weblogger, deelnemer aan "Poëzie voor boven de bank", op het podium behoorlijk arrogant en sinds kort sudokuverslaafd.
Gedichten van zowel Olaf als Tine zullen worden opgenomen in de zogenaamde "Dikke Breukers"; een bloemlezing uit de poëzie van dichters die tussen 1980 en 2005 hebben gedebuteerd.
Salade met appel, watermeloen en fetakaas.
De regen komt met bakken uit de hemel, maar wij zitten gelukkig warm en droog in het in authentiek jaren zeventigstijl ingerichte huisje. Tine bereidt het voorgerecht, Olaf ligt op de bank. Ook thuis in Waregem is het voornamelijk Tine die kookt.
'Ik ben meestal het laatste thuis,' voert Olaf als excuus aan. 'Bovendien heb ik nooit zin ergens aan te beginnen. Wanneer ik eenmaal bezig ben, vind ik het wel leuk om te koken.'
'En als Olaf uiteindelijk een keer kookt, is het ook meteen het lekkerste wat hij ooit gegeten heeft,' vertelt Tine.
'Ja, dat is echt zo,' beaamt Olaf.'Ik ben geen opschepper, ik heb gewoon geen last van valse bescheidenheid.'
Het voorgerecht komt op tafel: een frisse salade met watermeloen, fetakaas en appel. In de dressing zit limoen en bieslook.
'Het sausje hoort eigenlijk met munt,' zegt Tine, 'maar dat is in Hyppolytushoef nergens te krijgen. We eten vandaag een vakantiemaaltijd. Was je in België komen eten dan had ik van een recept gekookt.'
Tine wil het graag goed doen en was nerveus dat het eten zou mislukken. Olaf was eerst van plan patat te halen. Dat was ook prima geweest, ik wil immers eten wat de dichter gewoonlijk ook eet.
De salade smaakt heerlijk. Het fruit maakt het friszoet en door de feta krijgt het net iets lekker pittigs.
Uiteindelijk ben ik blij dat Tine niet naar Olaf geluisterd heeft en toch besloot iets fatsoenlijks te koken.
Authentieke pannetjes.
Zo nu en dan treden Tine en Olaf gezamenlijk op. Aangezien ze zowel in hun schrijfstijl als in hun manier van voordragen bijna tegenpolen zijn, is dit voor het publiek wel leuk maar voor henzelf niet. Olaf legt uit hoe dit komt: 'wanneer ik optreed, probeer ik in mijn set een bepaald spanning op te bouwen. Als mijn vrij harde gedichten dan afgewisseld worden met de hele lieve poëzie van Tine is de spanning weer verdwenen.'
Omdat het werk van dit dichtersstel enorm van elkaar verschilt, wil ik van Tine weten of zij door het werk van Olaf beïnvloed wordt.
'Ik ben de laatste tijd wel anders gaan schrijven,' zegt Tine. 'Eerst schreef ik heel sprookjesachtige poëzie, nu heb ik bijvoorbeeld een gedicht geschreven over Virginia Woolf. Maar ik weet niet of dat de invloed van Olaf is. Het kan best zijn dat ik sowieso anders ben gaan schrijven.'
Olaf is ervan overtuigd dat zijn gedichten totaal niet veranderd zijn doordat hij met Tine samenleeft. Hij is alleen wat meer gaan optreden en omdat hij in België woont is het niet goed duidelijk meer of Olaf nu een Vlaamse of Nederlandse dichter is.
'Er bestaat het plan om een bloemlezing samen te stellen van gedichten van Vlaamse dichters in een vertaling naar het Roemeens en het Russisch,' vertelt hij. ' Nu willen ze ook graag een gedicht van mij opnemen. Het probleem is dat ik natuurlijk geen officiële Vlaming ben. Dus maken ze er misschien geen bloemlezing van Vlaamse dichters, maar een bloemlezing van dichters uit Vlaanderen van.'
Tine serveert het hoofdgerecht: pasta met kaasgehaktballetjes en champignons. Olaf drinkt zelf amper of nooit alcohol maar zoekt wel altijd de wijn uit. Met enige moeite weet hij de fles te ontkurken. Zijn taak zit er weer op voor vandaag, Tine mag na de maaltijd de vaat doen.
Vakantievoedsel.
De pasta smaakt mij goed, het is niet te merken dat dit maar "Vakantievoedsel" is. Zo lekker wil ik iedere dag wel eten, vakantie of niet.
Als kind at Tine het liefst braadworst met appelmoes. Zij groeide op als nakomertje in een gezin met drie oudere broers en zussen. Haar vader was zelfstandig bitoneur en haar moeder huisvrouw.
Olaf at als kind erg graag poffertjes.
'Nog altijd toch?' Vraagt Tine.
'Ja, maar meer als jeugdsentiment,' antwoordt Olaf. 'Ze zijn in België alleen niet te krijgen.Toen we laatst in Utrecht waren heb ik ze weer kunnen eten.'
Olaf groeit op in een gezin waarin hij maar weinig culturele bagage heeft meegekregen: 'Wij gingen elke zondag twee keer naar de kerk. Mijn moeder hield van koormuziek, mijn vader luisterde graag naar BZN. Wij bezochten nooit een museum. Ik las wel veel, maar voor ik het huis uitging had ik nooit een gedicht gelezen. Ik heb het allemaal zelf moeten ontdekken en ben nog steeds bezig met het inhalen. Tine heeft op cultureel gebied een veel grotere feitenkennis dan ik. Zij is mijn encyclopedietje.'
'Het is ijstijd,' zegt Olaf.
De gesprekken verstommen en we genieten gedrieën van het toetje: stracciatellaroomijs en aardbeienyoghurtijs met slagroom.
Na het eten verplaatsen wij ons weer naar de bank. Nieuwsgierig geworden naar de gedichten die ik schrijf, vragen Tine en Olaf of ik wat wil voordragen. Hoe kleiner het publiek, hoe lastiger ik het vind. Maar na enig aandringen overwin ik mijn schroom en ben ik bereid een gedichtje te doen, op voorwaarde dat Olaf en Tine ook wat laten horen.
Daar zitten we dan terwijl de wind raast rond het kleine huisje in de polder. Jacques Brel klinkt uit de speakers van de radio. Het lijkt steeds harder te gaan regenen en wij luisteren naar elkaars gedichten. Een waardige poëtische afsluiting van een geslaagde avond.
ETEN MET POWETEN
